ریبوفلاوین

ریبوفلاوین

بررسی اجمالی خواص ریبوفلاوین


ریبوفلاوین یک ویتامین از خانواده ویتامین B است. در بسیاری از فعالیت‌های بدن نقش دارد و جهت رشد عادی سلول الزامی است. در غذاهای مخصوصی از جمله شیر، گوشت، تخم مرغ، آجیل آرد غنی شده و سبزیجات سبز وجود دارد. ریبوفلاوین به همراه سایر انواع ویتامین B در فرآورده‌های کمپلکس ویتامین B  وجود دارد. 

برخی از مردم ریبوفلاوین را بصورت خوراکی جهت پیشگیری از کمبود ریبوفلاوین، برخی از انواع سرطان و سردرد میگرنی استفاده می‌کنند. همچنین بصورت خوراکی جهت موارد ذیل استفاده می‌شود: جوش، گرفتگی عضلانی، سندروم سوزش پا، سندروم تونل کارپال، اختلالات خونی مثل مت‌هموگلوبینمیا مادرزادی و آپلازی گلبول های قرمز، خستگی چشم، آب مروارید، گلوکوما. 

ریبوفلاوین بصورت خوراکی جهت موارد زیر نیز استفاده می‌شود: 

سلامت مو، پوست و ناخن؛ جلوگیری از پیری، آفت دهان، مالتیپل اسکلروز، کاهش حافظه،  آلزایمر، بالا رفتن فشار خون، سوختگی، بیماری کبدی، کم خونی داسی شکل. 

چگونه عمل می‌کند؟

ریبوفلاوین جهت تکامل مناسب بسیاری از بخش‌های مختلف مثل پوست، جدار داخلی مجاری گوارشی، گلبول‌های قرمز‌، کارایی مغز الزامی می‌باشد. 

موارد استفاده ریبوفلاوین


ریبوفلاوین جهت موارد زیر موثر است: 

پیشگیری و درمان کمبود ریبوفلاوین: مصرف خوراکی ریبوفلاوین موجب افزایش سطح ریبوفلاوین در بزرگسالان و کودکانی که سطح ریبوفلاوین آنها اندک است، می‌شود. 

ریبوفلاوین ممکن است در موارد زیر موثر باشد: 

آب مروارید: افرادی که ریبوفلاوین بیشتری در رژیم غذایی خود مصرف می‌کنند، کمتر در معرض خطر ابتلا به آب مروارید هستند. همچنین مصرف مکمل حاوی ریبوفلاوین و نیاسین از از ابتلا به آب مروارید جلوگیری می‌کند. 

افزایش هوموسیستئین در خون: مصرف خوراکی ریبوفلاوین به مدت ۱۲ هفته سطح هوموسیستئین را تا ۴۰% در برخی از افراد کاهش می‌دهد. همچنین، مصرف ریبوفلاوین به همراه فولیک اسید و پیریدوکسین سطح هوموسیستئین را تا ۲۶% در افرادی که سطح هوموسیستئینشان بالا می‌باشد (به علت مصرف داروهای ضد صرع) کاهش می‌دهد. 

سردرد میگرنی: مصرف خوراکی دزهای بالای ریبوفلاوین تعداد دفعات سردردهای میگرنی را تا ۲ حمله در ماه کاهش می‌دهد. مصرف ریبوفلاوین به همراه سایر ویتامین ها و مینرال ها شدت سردردهای میگرنی را نیز کاهش می‌دهد. 

ریبوفلاوین ممکن است در موارد زیر موثر نباشد

سرطان معده: مصرف ریبوفلاوین به همراه نیاسین به پیشگیری از سرطان معده کمک می‌کند. 

سوتغذیه به دلیل کمبود پروتئین در رژیم غذایی (کواشیورکور):  برخی از تحقیقات نشان می‌دهد که مصرف خوراکی ریبوفلاوین به همراه ویتامین ‌E، سلنیم، ان-استیل سیستئین تاثیری در کاهش مایعات، افزایش وزن یا قد و کاهش خطر عفونت در کودکان مبتلا به خطر کواشیورکور ندارد. 

سرطان ریه: مصرف خوراکی ریبوفلاوین به همراه نیاسین به پیشگیری از سرطان ریه کمک نمی‌کند. 

مالاریا: مصرف خوراکی ریبوفلاوین به همراه آهن، تیامین و ویتامین C تعداد دفعات یا شدت عفونت مالاریا را در کودکان در معرض ابتلا به این بیماری کاهش نمی‌دهد. 

بالا رفتن فشار خون دوران حاملگی (پری اکلمپشیا): در بانوان بارداری که مصرف ریبوفلاوین را از ماه ۴ بارداری آغاز کنند، خطر ابتلا به پری اکلمپشیا در این دوران کاهش می‌یابد. 

شواهد کافی جهت مصرف ریبوفلاوین در موارد زیر موجود نیست و نیاز به مدارک بیشتری جهت اثبات اثربخشی آن در این موارد می‌باشد: 

لاکتیک اسیدوز (عدم تعادل شدید اسید خون) در افراد مبتلا به نقص سیستم ایمنی اکتسابی (ایدز): تحقیقات اولیه نشان می‌دهد که مصرف خوراکی ریبوفلاوین ممکن است به درمان لاکتیک اسیدوز ایجاد شده توسط داروهای ضدایدز (مثل NRTIsها) کمک می‌کند. 

سرطان دهانه رحم: افزایش مصرف ریبوفلاوین از طریق رژیم غذایی یا مکمل ها به همراه تیامین، فولیک اسید یا ویتامین B12 ممکن است خطر ابتلا به سرطان دهانه رحم را کاهش دهد. 

سرطان مری: نتایج تحقیقات در خصوص اثر ریبوفلاوین در پیشگیری از سرطان مری متناقض است. برخی از تحقیقات نشان می‌دهند که مصرف خوراکی ریبوفلاوین ممکن است خطر ابتلا به سرطان مری را کاهش دهد، اما سایر تحقیقات چنین اثری نشان نمی‌دهند. 

 فشار خون بالا: تحقیقات اولیه نشان می‌دهد که مصرف ریبوفلاوین به همراه داروهای رایج نسخه ای کنترل کننده فشار خون، ممکن است به کاهش فشار خون در افراد مبتلا به پرفشاری خون (به دلیل تفاوت‌های ژنتیکی) کمک کند. 

سرطان کبد: تحقیقات اولیه نشان می‌دهد که مصرف خوراکی ریبوفلاوین و نیاسین ممکن است خطر ابتلا به سرطان کبد را در افراد زیر ۵۵ سال کاهش دهد. البته به نظر نمی‌رسد که این خطر در افراد بزرگتر کمتر شود. 

مالتیپل اسکلروز : تحقیقات اولیه نشان می‌دهد که مصرف خوراکی ریبوفلاوین به مدت ۶ ماه ناتوانی را در افراد مبتلا به  ام اس کاهش نمی‌دهد. 

پلاک سفید داخل دهان (لوکوپلاک دهانی): تحقیقات اولیه نشان می‌دهد که ارتباطی بین سطح پایین ریبوفلاوین در خون و افزایش خطر تشکیل لوکوپلاک دهانی وجود دارد. البته به نظر نمی‌رسد مصرف خوراکی مکمل ریبوفلاوین به مدت ۲۰ ماه به پیشگیری یا درمان این بیماری کمکی کند. 

کمبود آهن در دوران بارداری: تحقیقات اولیه نشان می‌دهد که مصرف خوراکی آهن و فولیک اسید به همراه ریبوفلاوین بیش از مصرف خوراکی آهن و فولیک اسید به تنهایی سطح آهن خون را در خانم‌های باردار افزایش نمی‌دهد. 

کم خونی داسی شکل: تحقیقات اولیه نشان می‌دهد که مصرف خوراکی ریبوفلاوین به مدت ۸ هفته، سطح آهن را در افراد مبتلا به کم خونی داسی شکل که سطح آهن آنها پایین است، افزایش می‌دهد. 

سکته: تحقیقات اولیه نشان می‌دهد که مصرف خوراکی ریبوفلاوین-نیاسین از مرگ ناشی از سکته در افراد پرخطر جلوگیری نمی‌کند. 

سایر مواردی که نیاز به مدارک بیشتر جهت اثبات اثربخشی ریبوفلاوین در آنها وجود دارد: 

جوش، پیری، تقویت سیستم ایمنی، آفت دهان، سلامت پوست و مو، کاهش حافظه، گرفتگی عضلانی

عوارض جانبی ریبوفلاوین


مصرف خوراکی ریبوفلاوین احتمالا در عمده افراد بی‌خطر باشد. در برخی از افراد ریبوفلاوین باعث تغییر رنگ ادرار و زرد یا نارنجی شدن آن می‌شود. همچنین ممکن است اسهال ایجاد کند. 

توصیه‌ها و هشدارهای مخصوص: 

کودکان: مصرف خوراکی ریبوفلاوین در مقادیر توصیه شده (به بخش دز بندی مراجعه شود) در عمده کودکان احتمالا بی‌خطر باشد. 

بارداری و شیردهی: مصرف خوراکی ریبوفلاوین در مقادیر توصیه شده (به بخش دز بندی مراجعه شود) در دوران بارداری و شیردهی احتمالا بی‌خطر باشد. دزهای پیشنهاد شده ۱/۴ میلی گرم در روز در خانم‌های باردار و ۱/۶ میلی گرم در روز در خانم‌های شیرده می‌باشد. مصرف خوراکی ریبوفلاوین در مقادیر بیشتر برای کوتاه مدت ممکن است بی خطر باشد. برخی از تحقیقات نشان می‌دهد که مصرف ریبوفلاوین به میزان ۱۵ میلی‌گرم هر ۲ هفته و به مدت ۱۰ هفته بی‌خطر می‌باشد. 

هپاتیت، سیروز، انسداد مجاری صفراوی: جذب ریبوفلاوین در افراد مبتلا به این شرایط کاهش می‌یابد. 

تداخلات ریبوفلاوین


تداخلات جزئی: مراقب این دسته از تداخلات باشید: 

داروهای خشک کننده (داروهای آنتی‌کولینرژیک): ‌برخی از داروهای خشک کننده بر معده و روده اثر می‌گذارند. مصرف این دسته از داروهای خشک کننده با ریبوفلاوین (ویتامین B2) باعث افزایش مقدار جذب ریبوفلاوین توسط بدن می‌شود. اما هنوز مشخص نیست که آیا این تداخل جدی است یا نه. 

داروهای ضد افسردگی سه حلقه‌ای: برخی از داروهای ضد افسردگی مقدار ریبوفلاوین را در بدن کاهش می‌دهند. البته نگرانی زیادی در خصوص بروز این تداخل وجود ندارد، زیرا این اتفاق در صورت مصرف مقادیر زیاد داروهای ضد افسردگی اتفاق می‌افتد. 

فنوباربیتال: ریبوفلاوین در بدن شکسته می‌شود. فنوباربیتال ممکن است سرعت شکست ریبوفلاوین را در بدن افزایش دهد. البته هنوز مشخص نیست که چه قدر این تداخل جدی است. 

پروبنسید: پروبنسید موجب افزایش مقدار ریبوفلاوین در بدن می‌شود. بنابرین این اثر ممکن است سبب افزایش بیش از حد ریبوفلاوین در بدن شود. البته مشخص نیست که چه قدر این تداخل جدی می‌باشد. 

 

مقدار مصرفی مجاز ریبوفلاوین


جهت مشاهده این قسمت به قسمت کاربری وارد شوید
به اشتراک بگذارید
دکتر هاجر اوجی
دکتر هاجر اوجی


از تیم پزشکی سیبویه مشاوره رایگان بگیرید!
صبح ها از ساعت ۱۰ الی ۱۴
عصر ها از ساعت ۱۸ الی ۲۲